توضیحات
این بخشنامه در واقع چارچوب اجرایی مشارکت آزمایشگاههای تشخیص پزشکی در برنامه تشخیص زودهنگام سرطان دهانه رحم بر پایه تعرفه گلوبال مصوب شورای عالی بیمه سلامت را مشخص میکند. ارزش نسبی کل خدمت ۴/۷۲ کا تعیین شده که شامل ۰/۲۲ جزء حرفهای و ۴/۵ جزء فنی است و هدف اصلی آن، ایجاد یک مسیر استاندارد برای خرید راهبردی خدمت توسط سازمانها و صندوقهای بیمهگر پایه است. بر اساس مفاد بخشنامه، فقط آزمایشگاههای تشخیص پزشکی دارای پروانه معتبر و مسئول فنی آسیبشناس مجاز به درخواست مشارکت هستند و نکته بسیار مهم این است که کل فرایند، یعنی هم آزمایش مولکولی HPV و هم سیتوپاتولوژی، باید در همان آزمایشگاه انجام شود. همچنین سامانه مدیریت اطلاعات آزمایشگاه باید از نظر تبادل داده، امنیت اطلاعات، محرمانگی و ارتباط با سامانههای یکپارچه وزارت بهداشت مورد تأیید باشد؛ بنابراین این برنامه صرفاً یک خدمت آزمایشگاهی منفرد نیست، بلکه یک زنجیره کنترلشده از نمونهگیری، انتقال، پذیرش، انجام آزمون، گزارشدهی و نگهداری سوابق محسوب میشود.
از نظر فنی، جمعیت هدف برنامه بانوان ۳۰ تا ۴۹ سال هستند و نمونهگیری در مطب پزشک یا ماما انجام شده و نمونه باید بهصورت ایمن و تحت استانداردهای آزمایشگاه مرجع سلامت به آزمایشگاه منتخب منتقل شود. در آزمایشگاه، ابتدا معیارهای پذیرش یا رد نمونه بررسی و موارد نیازمند تکرار نمونهگیری بهصورت فوری در سامانه ثبت میشود. بخش مولکولی شامل شناسایی HPV و حداقل تعیین ژنوتیپهای پرخطر 16 و 18 است؛ کیتها یا سیستمهای تجاری باید دارای تأییدیه معتبر بینالمللی، سابقه استفاده در برنامههای غربالگری ملی و مجوز سازمان غذا و دارو باشند، و روشهای طراحیشده توسط آزمایشگاه یا فاقد سابقه غربالگری ملی باید صحهگذاری شده و به تأیید آزمایشگاه مرجع سلامت برسند. از سوی دیگر، آزمایشگاه باید توان انجام سیتوپاتولوژی به هر دو روش Conventional و روشهای مبتنی بر Preservative Liquid را داشته باشد. نگهداری نمونهها، ثبت و ارسال الکترونیک نتایج، حفظ سوابق کاغذی و الکترونیک و رعایت زمان چرخه کاری از دیگر الزامات کلیدی است. در مجموع، این بخشنامه بهدنبال ایجاد شبکهای محدود، منتخب و قابل پایش از آزمایشگاههای واجد صلاحیت برای اجرای الگوریتم رفلکسی HPV/Pap smear با هدف ارتقای کیفیت غربالگری سرطان سرویکس و کاهش خطاهای پیشتحلیلی، تحلیلی و پستحلیلی است.
